fbpx

Najveći deo partnera jedne firme čine pravna lica i fizička lica registrovana za obavljanje delatnosti (preduzetnici). Pored toga, firme tokom svog poslovanja dolaze u situaciju da su im potrebne usluge fizičkih lica koja nisu registrovana za obavljanje delatnosti, kao što su na primer sudski tumači, sudski veštaci i stečajni upravnici. Postavlja se pitanje koji modalitet rada sa ovim licima je u skladu sa zakonskim propisima. Pojedina lica iz ove grupe praktikuju izdavanje računa koje overavaju svojim pečatima (pečat sudskog tumača, na primer) i u kojima iskazuju naknadu koju im firma uplaćuje na račun. Da li je ovo ispravno?

Prema članu 85. stav 1. tačka 9. Zakona o porezu na dohodak građana, ostalim prihodima smatraju se i drugi prihodi koji po svojoj prirodi čine dohodak fizičkog lica, dakle primanja stečajnih upravnika, sudskih veštaka, sudija porotnika i sudskih tumača.

Prema tome, ukoliko angažujete neko od ovih lica morate sa njim zaključiti ugovor o izvršenju određene usluge – ugovor o delu i obračunati naknadu za njihov rad i obaveze po tom osnovu. A one zavise od toga da li lice istovremeno već ostvaruje pravo na zdravstvenu zaštitu na drugom „mestu“. Tako imamo dva slučaja:

A. Na primanja navedenih lica koja imaju status: zaposleni, preduzetnik, poljoprivrednik ili penzioner, plaćaju se porezi i doprinosi iz naknade (to znači na teret osiguranika):

1. porez na dohodak građana po stopi od 20% na osnovicu koju čini iznos bruto naknade umanjen za normirane troškove po stopi od 20%;

2. doprinos za penzijsko i invalidsko osiguranje po stopi od 26% na istu osnovicu na koju se plaća porez na dohodak građana;

B. Ako je ugovor sklopljen sa licem koje nije osigurano na zdravstveno osiguranje po drugom osnovu (nezaposleno lice), pored poreza i doprinosa za PIO, obračunava se i uplaćuje i doprinos za zdravstveno osiguranje po stopi od 10.3% na istu osnovicu na koju se plaća porez na dohodak građana.

Dakle, ukoliko za obavljenu uslugu primite račun koji Vam je izdalo neko od navedenih lica i platite samo iznos sa računa onome ko Vam je izvršio uslugu, sa aspekta Zakona o porezu na dohodak fizičkih lica, Vi ste u prekršaju, a ne lice koje je račun izdalo. Kao isplatilac naknade dužni da na ovu naknadu obračunate i poreze i doprinose i uplatite ih na odgovarajuće račune poreskih organa.  

To što zakon formalno predviđa da se porezi i doprinosi izmiruju na teret osiguranika, u našem slučaju primaoca naknade – sudskog tumača, samo je stvar pravne terminologije. U ugovoru treba da prikažete bruto iznos naknade. Od ovog iznosa, jedan deo uplatićete sudskom tumaču (neto iznos), a ostatak koji čine porez i doprinosi državi. Dakle, ovaj pravni termin ne znači da je uplata poreza i doprinosa obaveza primaoca naknade (sudskog tumača) već definiše način njenog obračuna.

Za više detalja konsultujte svog pravnika ili računovođu.